DEPRESYON VE OSTEOPOROZ

DEPRESYON VE OSTEOPOROZ

Osteoporoz nedir?

Osteoporoz, kemiklerin kırılmaya yatkın ve kolayca kırılmasına yol açan, kemiklerin incelmesi ve zayıflamasına denir. Türkiye'de yaklaşık 3-5 milyon kişide osteoporoz bulunmaktadır. 50 yaş ve üzeri kadınların %50'sinde, erkeklerin ise %25'inde osteoporoza bağlı kırıklar oluşmaktadır.

Depresyon ve osteoporoz ilişkisi nedir?

Çalışmalar, depresyondaki yaşlı bireylerin kemik kitlelerinin depresyonda olmayanlara göre daha zayıf kemik yapısına sahip olduklarını ortaya çıkarmıştır, yani, depresyon geçiren yaşlıların kemiklerinin kırılma riskleri daha fazladır. Kemik kitlesi kemikteki minerallerin miktarına işaret eder, mesela kalsiyum. Düşük kemik yoğunluğu osteoporoza neden olabilir. Depresyondaki genç kadınlar da osteoporoz riski taşımaktadırlar. Ayrıca, bir çalışmada, menopoza girmemiş hafif depresyon belirtileri olan kadınların, depresyonda olmayanlara göre kemik kitleleri daha az bulunmuştur.

Osteoporoz kadınları erkeklere göre daha fazla etkiliyor olsa bile depresyona girmiş yaşlı erkeklerin osteoporoz açısından değerlendirilmesini önerilmektedir. Yanı zamanda, osteoporozu olan yaşlı erkeklerin de depresyon açısından değerlendirilmesi de önerilir, çünkü osteoporoz depresyon riskini artırır.

Osteoporoz varsa kişi yaşam şeklini değiştirmelidir, bu değişiklikler depresyon riskini de hafifletebilir. Örneğin;

*Kemiklerin kırılmaya daha yatkın olması nedeniyle düşmeleri önlemek gerekir, bu nedenle önceden zevk aldığınız aktivitelerden uzak durabilirsiniz.

*zayıflamış kemikler günlük görevleri yerine getirmeyi zorlaştırabilir, bu nedenle bağımsız hareket etmenizi kısıtlayabilir.

 

*Kalabalık yerlerde düşme ihtimali daha yüksek olduğundan öyle yerlere gitmek gerginlik yaratabilir.

Osteoporozu olan depresyon hastaları nasıl tedavi edilir?

Depresyonun tanısını koyma ve onun tedavisi Psikiyatri uzmanı tarafından yapılır. Depresyonun tedavisi, osteoporoz ile mücadele etme ve genel sağlığın daha iyiye gitmesi açısından çok önemlidir ve yardımcı olur.

Bilişsel Davranışçı Terapi (BDT) sırasında ek konuşma terapilerinin depresyon geçiren kanser hastalarının başa çıkmaları için etkili olduğu gösterilmiştir.

-Psiko-eğitim, hastalığınız ve tedavisi hakkında bilgi sunma

-Stresle başa çıkma eğitimi, anksiyete ile mücadele etmek için değişik yollar öğretme

-Problem çözme terapisi, günlük hayatta sorun yaratan durumları tespit etme ve onlarla baş etme yollarının bulunmasını ve çözme yollarını bulmayı öğretme

Ayrıca, destek gruplarına katılarak yaşadığınız zor duyguları paylaşmanın ve dışa vurmanın yararını görebilirsiniz. Osteoporoz ve beraberinde depresyon konusunda deneyimleri olmuş kişilerle tanışarak baş etme yollarını bulabilirsiniz.

Genel olarak depresyon tedavisinde kullanılan tedaviler kolay tolere edilebilir ve güvenlidir. Bazı antidepresanlar, antikonvulzanlar ve lityum osteoporoz riskini artırabilir. Bazı tedaviler düşme riskini arttırması nedeniyle osteoporozda kırılma riski artışı nedeniyle önemlidir. Bu nedenle, osteoporoz olan bireyler psikiyatri uzmanından tedavi alırken; en uygun tedavi, ilaç yan etkilerı, ilaç etkileşimleri konusunda bilgi edinmelidir. Her hasta tedaviye aynı şekilde cevap vermez. Tedavinin etki etmesi için birkaç hafta beklemek gerekir. Bazen ilaç tedavileri ile konuşma terapileri beraber sürdürmek daha verimli olmaktadır. Gerektiğinde yan etkileri azaltmak ve daha başarılı olmak için doz ayarlaması gerekeceği unutulmamalıdır.

Osteoporoz tedavisi kemik kaybını yavaşlatan veya durduran veya yeni kemik oluşumunu sağlayan ilaçlar içerebilir. Egzersiz osteoporoz tedavisinin önemli bir parçasıdır, özellikle de ayakların üzerine binen yükü artıran aktiviteler önemlidir. Egzersiz, düşmeleri önleyecek kas ve kemiklerin güçlenmesini sağlar. Bu aktiviteler, aynı zamanda, kişinin duygudurumunu ve depresyonun tedavisini güçlendirir. Uygun olan egzersiz programını doktorunuz önerecektir.

Dr.Murat Eren ÖZEN, Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Uzmanı (Psikiyatr)

www.stres112.com   www.twitter.com/muraterenozen

Özel Adana Hastanesi, Büyükşehir Belediyesi Karşısı

0322 459 22 22